Esperanto Viva!

Ĉ ĉ Ĝ ĝ Ĥ ĥ Ĵ ĵ Ŭ ŭ

Cu vi ŝatas aŭskulti la radion?

Pluraj [Varias] radio-stacioj elsendas [el + send + as] en Esperanto. Du radio-stacioj dum multaj jaroj elsendas ĉiutage [cada día, a diario] en Esperanto. Ili estas Pola [Polaca] Radio kaj Ĉina [China] Radio Internacia.

La nombro [número] de radio-stacioj kiuj [que, las cuales] elsendas en Esperanto varias [varía] de jaro al jaro. Kelkaj aperas [aparecen]; kelkaj malaperas. Momente estas sep radio-stacioj kiuj regule [regularmente] elsendas internacie en Esperanto.

Krom [Además de] Pola Radio kaj Ĉina Radio Internacia estas ankaŭ Aŭstria Radio, Radio Havano (en Kubo), Radio Vatikana, Estona Radio, kaj RAI Internacia (en Italio). Dum la Sieĝo de Sarajevo oni [se] parolis al la Esperanta mondo per Radio Sarajevo.

Estas ankaŭ lokaj [locales] radio-stacioj kiuj elsendas en Esperanto. Kelkaj elsendas Esperanto-kursojn. Mi nombris dudek kvar lokajn radio-staciojn tra [a través de, a lo largo de] la mondo. Ankaŭ Radio Pingvin en Beogrado [Belgrado] elsendis en Esperanto dum la milito.

Estas ankaŭ asocio [asociación] de radio-amatoroj kiuj uzas Esperanton. Ili havas liston de horoj [horas] en kiuj ili kontaktiĝas [entrar en contacto]. La asocio 'Amikaro [amiko = amigo; aro = grupo (se usa para formar nombres colectivos)] de Esperanto en Radio' kolektas informojn pri Esperanto en radio, kaj metas [poner] ilin en la Interreton [Internet].

Ĉu vi komprenis? - Gratulon!

Observa que Estas se puede usar en el sentido Hay.

En español hay verbos impersonales, o sea, que no tienen sujeto. Por ejemplo, los verbos meteorológicos (llueve, nieva...) no tienen sujeto. Igual ocurre en Esperanto: pluvas, neĝas...; otros verbos que se construyen de manera similar en Esperanto son: es necesario ir = Necesas iri; No importa = ne gravas. Gravi significa importar, ser importante, así que Es importante oír radio en Esperanto" se diría "Gravas aŭskulti la radion en Esperanto". En vez de Gravas ..., necesas ... se podría haber dicho Estas grave ..., estas necese .... Atención: se usa la terminación -e y no la terminación -a; esta última terminación en -a se relacionaría con el sujeto, que no existe con estos verbos en Esperanto.

¿Te has dado cuenta de que hemos visto dos palabras para número? Está el aŭtobuso numero tridek en Leciono tri y está el nombro de radio-stacioj un poco más arriba. Numero se usa si se da título a las cosas o se las pone en orden, como el número del autobús. Nombro es equivalente a la palabra kvanto (cantidad).

También has encontrado la palabra kiuj [que, cual]. Es el plural de kiu. En español que sirve para ambas formas (no así cual, que sí tiene plural). Pero en Esperanto decimos: "Kiun radio-stacion vi aŭskultas?" y "Kiujn radio-staciojn vi aŭskultas?".

Ya conoces otras palabras que comienzan por ki-: kie [dónde], kio(n) [qué], kiam [cuándo], kiel [cómo], kiom [cuánto]. Ahora has encontrado kiu, que puede tomar las terminaciones -j y -n como en "Kiun radio-stacion vi trovis?", o "Kiujn radio-staciojn vi trovis?".

Hay una serie de palabras relacionadas que empiezan por ti-: tie [allí], tio [eso], tiam [entonces], tiel [así / de ese modo], tiom [tanto], y tiu [ese].

¿Te has fijado en ĉiutage? Bien, ĉiu significa cada, y ĉiuj significa todos. Existe una serie completa de palabras que empiezan por ĉi-: ĉie [en todas partes], ĉio [todo], ĉiam [siempre], ĉiel [de todos modos], ĉiom [toda la cantidad] y por supuesto ĉiu.

En Pola Radio estas informoj pri la Esperanto-movado [movimiento] ĉiutage dum la posttagmezo [tag + mez + o : mediodía], kaj amplekse dum la dimanĉvespera [vespero = tarde-noche] 'Esperanto-ekspreso' [ekspreso = expreso]. Entute [en conjunto, en total] estas multaj informoj pri la Esperanto-movado kaj -kulturo. Pola Radio disaŭdigas [emitir, difundir] multajn kantojn kaj muzikaĵojn dum la lastaj kvin minutoj, sed nur satelite.

Ĉina Radio bonvenigas [dar la bienvenida] ĉiuspecan [ĉiu + spec + a + n: speco = tipo] materialon kaj tre afable [amablemente] respondas [responder] al la aŭskultantoj [oyentes]. Estas multaj kulturaj programeroj, kurso pri la ĉina lingvo, informoj pri Ĉinio, kaj ampleksa leterkesto. Ili regule organizas [organizar] konkursojn [concurso] inter la aŭskultantoj.

Eble [quizá] tiuj informoj nun ne estas tute ĝisdataj [actuales]; ili estis kiam mi skribis ilin. Vi povas mem eltrovi la ĝisdatajn informojn. Eble vi serĉos ilin per la Interreto. Vi povas ankaŭ skribi al la radio-stacioj (en Esperanto) aŭ al la loka ambasadorejo [embajada] en via lando (naci-lingve [en tu lengua nacional]). Estas bone skribi al la radio-stacioj, aŭ al la ambasadorejoj; ili ŝatas ricevi leterojn de eblaj [posibles] aŭskultantoj.

La adreson en la Interreto vi jam havas. La adresojn de la ambasadorejoj vi povos trovi ĉe via loka biblioteko [biblioteca]. Jen kelkaj adresoj de la radio-stacioj: